Làm nền tảng phải xin những giấy phép nào: Bảng đối chiếu và bảng quyết định chọn máy chủ¶
Bài dài này tương ứng với mục 26. Ở đây chỉ để ba bảng và vài đoạn giải thích dễ nhầm nhất. Nội dung các điều và nguồn đều nằm trong tệp của chương đó. Cách đăng ký công ty, khai thuế, xem mục 12 (khởi nghiệp và kinh doanh). Những điều nhân viên kỹ thuật làm thuê cần tránh, xem mục 11 (lập trình viên và người làm kỹ thuật).
I. Trước tiên xác định bạn đang làm loại hình kinh doanh nào¶
Một trang web thường cùng lúc liên quan đến nhiều loại hình kinh doanh. Liên quan đến loại nào thì phải xin giấy phép tương ứng, không thể chỉ chọn một loại để xin.
| Việc bạn đang làm | Loại hình kinh doanh tương ứng | Cần gì | Căn cứ chính |
|---|---|---|---|
| Trang thông tin không thu tiền, blog cá nhân, website chính thức của công ty | Dịch vụ thông tin Internet không kinh doanh | Đăng ký ICP. Đây không phải giấy phép, mà là báo cáo với cơ quan quản lý trước khi mở trang | Điều 4 "Biện pháp quản lý dịch vụ thông tin Internet" |
| Thu tiền của người dùng cho hội viên, dịch vụ gia tăng, nội dung trả phí | Dịch vụ thông tin Internet kinh doanh | Giấy phép kinh doanh dịch vụ viễn thông gia tăng (dịch vụ thông tin). Nội dung được quản lý là việc bạn thu tiền của người dùng | Điều 3, 4, 7 cùng văn bản trên |
| Bán hàng hóa, dịch vụ trên website hoặc App của mình, không có người khác vào kinh doanh; hoặc chỉ mở tiểu chương trình, tài khoản công chúng, cửa hàng trực tuyến | Cục Quản lý Viễn thông tỉnh Quảng Đông nói rằng theo yêu cầu của Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin thì không được tính là hoạt động kinh doanh viễn thông gia tăng | Không cần xin giấy phép kinh doanh viễn thông gia tăng. Một khi cho người khác vào mở cửa hàng thì phải làm theo hai dòng bên trên | Mục thứ nhất trong phần giải đáp các vấn đề thường gặp năm 2025 của Cục Quản lý Viễn thông tỉnh Quảng Đông |
| Kết nối bên mua và bên bán, xử lý giao dịch và đơn hàng | Dịch vụ xử lý dữ liệu và giao dịch trực tuyến | Giấy phép kinh doanh dịch vụ viễn thông gia tăng (B21). Nội dung được quản lý là việc bạn thay mặt bên mua và bên bán xử lý giao dịch | B21, "Danh mục phân loại dịch vụ viễn thông (bản năm 2015)" |
| Có người dẫn chương trình xuất hiện trong livestream, livestream trò chơi | Biểu diễn trên mạng | Giấy phép kinh doanh văn hóa trên mạng, trong phạm vi kinh doanh có mục biểu diễn trên mạng. Không có giấy phép này thì không được cho người dẫn chương trình xuất hiện trên trang | Điều 4 "Biện pháp quản lý hoạt động kinh doanh biểu diễn trên mạng" |
| Tự làm chương trình video, tập hợp chương trình từ nơi khác, hoặc cho người dùng tải video lên trang | Dịch vụ chương trình nghe nhìn trên Internet | Giấy phép truyền bá chương trình nghe nhìn qua mạng thông tin. Nội dung được quản lý là phát chương trình video trên trang | Điều 7, 8 "Quy định quản lý dịch vụ chương trình nghe nhìn trên Internet" |
| Bán hàng hóa trong livestream | Tiếp thị bán hàng qua livestream trên mạng | Các giấy phép cần xin thì làm theo những dòng bên trên. Ngoài ra còn phải xác minh thương nhân và lưu giữ hồ sơ | Điều 8 "Biện pháp quản lý tiếp thị bán hàng qua livestream trên mạng (thử nghiệm)" |
| Làm tin tức, thông tin thời sự | Dịch vụ thông tin tin tức trên Internet | Giấy phép dịch vụ thông tin tin tức trên Internet. Không có giấy phép này thì không được đăng tin tức trên trang | Điều 5 "Quy định quản lý dịch vụ livestream trên Internet" |
| Tự xây dựng phòng máy để bán máy chủ, bán băng thông | Dịch vụ trung tâm dữ liệu Internet, dịch vụ truy cập Internet | Giấy phép kinh doanh dịch vụ viễn thông gia tăng (B11, B14). Nội dung được quản lý là việc bạn bán phòng máy và băng thông cho người khác | B11, B14, "Danh mục phân loại dịch vụ viễn thông (bản năm 2015)" |
Loại livestream nào tương ứng với giấy phép nào, văn bản hướng dẫn năm 2021 của bảy bộ ngành nói rất rõ: "Nền tảng livestream tiến hành hoạt động biểu diễn trên mạng mang tính kinh doanh phải có "Giấy phép kinh doanh văn hóa trên mạng" và thực hiện đăng ký ICP; nền tảng livestream tiến hành dịch vụ chương trình nghe nhìn trên mạng phải có "Giấy phép truyền bá chương trình nghe nhìn qua mạng thông tin" (hoặc hoàn tất đăng ký trong Hệ thống quản lý đăng ký thông tin nền tảng nghe nhìn trên mạng toàn quốc) và thực hiện đăng ký ICP; nền tảng livestream tiến hành dịch vụ thông tin tin tức trên Internet phải có "Giấy phép dịch vụ thông tin tin tức trên Internet"."
Livestream được chia thành ba loại. Có người dẫn chương trình biểu diễn thì xin "Giấy phép kinh doanh văn hóa trên mạng". Làm chương trình nghe nhìn trên mạng thì xin "Giấy phép truyền bá chương trình nghe nhìn qua mạng thông tin", hoặc hoàn tất đăng ký trong Hệ thống quản lý đăng ký thông tin nền tảng nghe nhìn trên mạng toàn quốc. Làm tin tức thì xin "Giấy phép dịch vụ thông tin tin tức trên Internet". Hai loại đầu đều phải thực hiện đăng ký ICP.
Ba điểm dễ nhầm¶
Cá nhân không thể xin giấy phép kinh doanh dịch vụ viễn thông gia tăng. Điều kiện xin giấy phép đầu tiên đã ghi: "Người kinh doanh là công ty được thành lập hợp pháp". Bạn phải có một công ty trước, cá nhân cầm căn cước đi xin thì không được. Nếu chỉ kinh doanh trong tỉnh, vốn đăng ký của công ty không được thấp hơn 100 chục nghìn tệ; nếu kinh doanh liên tỉnh thì không được thấp hơn 1000 chục nghìn tệ. Sau khi nộp hồ sơ, thời hạn thẩm tra là 60 ngày, giấy phép có thời hạn 5 năm. Muốn làm hoạt động kinh doanh thu phí thì trước hết phải thành lập công ty. Cách thành lập công ty, xem mục 12 (khởi nghiệp và kinh doanh).
Công ty tư nhân về cơ bản không thể xin giấy phép chương trình nghe nhìn. Điều kiện xin giấy phép ghi rằng: "Có tư cách pháp nhân, là đơn vị do nhà nước sở hữu toàn bộ hoặc do nhà nước nắm quyền kiểm soát". Ý nghĩa là giấy phép này chỉ cấp cho đơn vị do nhà nước đầu tư hoặc nhà nước nắm quyền kiểm soát. Vì vậy, cá nhân khởi nghiệp làm video dài, làm chương trình tự sản xuất sẽ không xin được giấy phép này. Muốn làm livestream thì giấy phép cần xin là giấy phép kinh doanh văn hóa trên mạng.
Không có văn bản chính thức nào nói rõ "nền tảng thương mại điện tử bắt buộc phải xin EDI". EDI chính là loại giấy phép B21 trong bảng trên, tên chính thức là dịch vụ xử lý dữ liệu và giao dịch trực tuyến. Hướng dẫn thủ tục của Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin chỉ nói một câu: "Xin giấy phép kinh doanh dịch vụ viễn thông tương ứng theo xác định loại hình kinh doanh". Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin cũng từng trả lời riêng hai lần: nền tảng gọi xe trực tuyến chỉ cần đăng ký website, nền tảng giao dịch quyền lợi và hàng hóa số lượng lớn cũng chỉ cần đăng ký website. Vì vậy, ở đây chỉ chép nguyên văn định nghĩa của B21; việc hoạt động kinh doanh của bạn có cần xin hay không thì bạn và Cục Quản lý Viễn thông địa phương phải cùng xác định. Trước khi bắt tay làm thủ tục, hãy gọi điện một lần cho Cục Quản lý Viễn thông nơi mình thuộc quyền quản lý để hỏi cho rõ.
II. Nghĩa vụ hằng ngày của nền tảng¶
Có giấy phép chỉ có nghĩa là được phép bắt đầu hoạt động. Những việc dưới đây là việc phải làm hằng ngày sau khi bắt đầu hoạt động. Không làm được sẽ bị phạt bao nhiêu tiền, được viết trong từng điều của mục 26.
| Nghĩa vụ | Chỉ tiêu bắt buộc | Nguồn |
|---|---|---|
| Kiểm tra, đối chiếu và đăng ký các thương nhân mở cửa hàng trên nền tảng của bạn | Ít nhất 6 tháng phải kiểm tra, đối chiếu và cập nhật lại một lần | Điều 24 "Biện pháp giám sát và quản lý giao dịch trên mạng" |
| Báo cáo thông tin nhận dạng của thương nhân | Báo cáo cho cơ quan quản lý thị trường vào tháng 1 và tháng 7 hằng năm | Điều 25 cùng văn bản trên |
| Báo cáo thông tin liên quan đến thuế | Báo cáo cho cơ quan thuế trong tháng tiếp theo sau khi kết thúc mỗi quý | Điều 4 "Quy định về báo cáo thông tin liên quan đến thuế của doanh nghiệp nền tảng Internet" |
| Lưu giữ thông tin giao dịch | Không dưới ba năm kể từ ngày hoàn tất giao dịch | Điều 31 "Luật Thương mại điện tử" |
| Lưu giữ nội dung và nhật ký livestream | 60 ngày | Điều 16 "Quy định quản lý dịch vụ livestream trên Internet" |
| Lưu giữ video biểu diễn trên mạng | Không dưới 60 ngày | Điều 13 "Biện pháp quản lý hoạt động kinh doanh biểu diễn trên mạng" |
| Lưu giữ nhật ký mạng | Không dưới sáu tháng | Khoản 3 Điều 23 "Luật An ninh mạng" |
| Xử lý thông báo xâm phạm quyền | Chuyển tuyên bố của thương nhân cho bên khiếu nại. Sau khi chuyển đủ 15 ngày mà vẫn không có diễn biến tiếp theo thì khôi phục | Điều 43 "Luật Thương mại điện tử" |
| Thiết lập cổng tiếp nhận khiếu nại, tố cáo | Đặt ở vị trí dễ thấy, thuận tiện thao tác | Điều 16 "Quy định quản trị sinh thái nội dung thông tin mạng" |
Có bốn bộ thời hạn lưu giữ, mỗi bộ tính riêng. Thông tin giao dịch lưu 3 năm, nội dung livestream lưu 60 ngày, nhật ký mạng lưu sáu tháng. Thông tin nhận dạng của thương nhân trên nền tảng được lưu 3 năm kể từ ngày thương nhân rời khỏi nền tảng. Khi thiết kế phương án lưu trữ, hãy thiết kế theo thời hạn dài nhất, đừng theo thời hạn ngắn nhất.
Ba, chọn máy chủ: chọn thế nào trong ba mức¶
Hãy trả lời vài câu hỏi dưới đây trước, rồi mới đi so sánh giá.
| Câu hỏi | Nếu câu trả lời là | Thì |
|---|---|---|
| Trang web ngừng hoạt động một ngày, bạn có chịu được không | Chịu được | VPS (máy chủ ảo) rẻ nhất là đủ dùng |
| Có người dùng đăng ký, giao dịch, tải lên không | Có | Dùng máy chủ đám mây của các nhà cung cấp dịch vụ đám mây lớn. Chọn loại có thể sao lưu toàn bộ máy bất cứ lúc nào, đồng thời có thể tạm thời nâng cấu hình |
| Có người chuyên trách quản lý máy chủ không | Không | Đừng đưa cả máy đi thuê chỗ đặt tại trung tâm dữ liệu |
| Băng thông hoặc phần cứng có phải là khoản chi phí lớn nhất không | Có, và có người chuyên trách quản lý | Lúc này mới cân nhắc đưa cả máy đi thuê chỗ đặt tại trung tâm dữ liệu |
Không phải nhà cung cấp nhỏ là không thể dùng, mà trước khi dùng phải kiểm tra xác minh. Việc đưa máy đi thuê chỗ đặt tại trung tâm dữ liệu và cung cấp dịch vụ truy cập Internet cho người khác, bản thân hai việc này đều cần giấy phép. Chúng thuộc lĩnh vực kinh doanh dịch vụ viễn thông giá trị gia tăng. Cách kiểm tra là mở Hệ thống quản lý tổng hợp thị trường kinh doanh dịch vụ viễn thông của Bộ Công nghiệp và Công nghệ thông tin tại tsm.miit.gov.cn, tìm một lần theo tên đầy đủ của công ty. Không tra được giấy phép thì loại ngay. Loại có giá rẻ hơn một nửa thường có ba rủi ro: bán vượt số lượng máy, ông chủ bỏ trốn, hoặc nhà cung cấp cấp trên bị chặn. Nếu thật sự xảy ra chuyện, nhà cung cấp có giấy phép thì bạn còn có thể khiếu nại lên Cục Quản lý Thông tin và Truyền thông; không có giấy phép thì bạn còn chẳng biết phải tìm ai để khiếu nại.
Đặt trong nước hay ở nước ngoài. Máy chủ đặt trong nước thì phải làm thủ tục đăng ký. Nhà cung cấp kết nối không được cung cấp kết nối cho trang web chưa đăng ký. Đặt ở nước ngoài quả thật có thể tránh thủ tục đăng ký. Nhưng người dùng của bạn ở trong nước, tiền thu cũng ở trong nước. Các nghĩa vụ của nền tảng được nêu trong điều 5 đến điều 10 của Mục 26 không thiếu một điều nào. Đặt ở nước ngoài còn phải gánh thêm chi phí liên quan đến việc đưa dữ liệu ra nước ngoài. Truyền thông tin cá nhân của người dùng trong nước lên máy ở nước ngoài thì được gọi là đưa dữ liệu ra nước ngoài. Việc đưa dữ liệu ra nước ngoài phải đáp ứng một trong bốn điều kiện được liệt kê tại Điều 38 của Luật Bảo vệ Thông tin Cá nhân. Đồng thời phải lấy sự đồng ý riêng của本人, không được gộp vào một thỏa thuận trọn gói rồi yêu cầu người ta bấm đồng ý cùng một lần. Ngưỡng số lượng phải phân biệt thông tin cá nhân thông thường và thông tin cá nhân nhạy cảm, không được cộng gộp để tính. Đối với bên xử lý dữ liệu không phải là đơn vị vận hành cơ sở hạ tầng thông tin quan trọng, số lượng thông tin cá nhân thông thường đưa ra nước ngoài được tính theo tổng số người đưa dữ liệu ra nước ngoài kể từ ngày 1 tháng 1 của năm đó. Chưa đến 10 vạn người thì được miễn ba thủ tục gồm đánh giá an ninh, hợp đồng tiêu chuẩn và chứng nhận. Đạt 10 vạn người nhưng chưa đến 100 vạn người thì phải ký hợp đồng tiêu chuẩn hoặc được chứng nhận. Đạt 100 vạn người thì phải khai báo đánh giá an ninh. Thông tin cá nhân nhạy cảm không áp dụng ngưỡng miễn trừ 10 vạn người: chưa đến 1 vạn người cũng phải ký hợp đồng tiêu chuẩn hoặc được chứng nhận, đạt 1 vạn người thì phải khai báo đánh giá an ninh. Việc đơn vị vận hành cơ sở hạ tầng thông tin quan trọng cung cấp thông tin cá nhân hoặc dữ liệu quan trọng ra nước ngoài, cũng như việc bên xử lý khác cung cấp dữ liệu quan trọng, có yêu cầu đánh giá an ninh riêng. Việc thực hiện hợp đồng cá nhân, quản lý nguồn nhân lực xuyên biên giới, tình huống khẩn cấp và các trường hợp khác có quy định miễn trừ riêng; nếu đáp ứng điều kiện thì thực hiện theo quy định tương ứng. Được miễn các thủ tục này không có nghĩa là được miễn các nghĩa vụ bảo vệ thông tin cá nhân khác. Điều kiện cụ thể xem tại điều 5, 7, 8, 10 của "Quy định về thúc đẩy và quy phạm hóa luồng dữ liệu xuyên biên giới" của Cục Quản lý Không gian mạng Quốc gia[https://www.cac.gov.cn/2024-03/22/c_1712776611775634.htm].
Sao lưu. Ít nhất phải đặt bản sao lưu ở hai nơi, hơn nữa đừng đặt cả hai bản ở cùng một khu vực của cùng một nhà cung cấp dịch vụ. Điều này không có căn cứ pháp luật, hoàn toàn chỉ là kinh nghiệm.
Bốn, giới hạn của tài liệu này¶
- Tất cả các điều khoản được nêu ở trên đều lấy cột nguồn của Mục 26 của cuốn sách làm chuẩn. Ở đó có số hiệu văn bản, số điều và liên kết.
- Các quy định dạng này thay đổi rất nhanh. Nội dung mục này được kiểm chứng vào tháng 9 năm 2026. Nếu thực sự cần trích dẫn, trước đó hãy tự mở lại trang văn bản gốc một lần. Đặc biệt cần xem hai chỗ: số điều của Luật An ninh mạng có điều chỉnh kể từ ngày 1 tháng 1 năm 2026; quy định về trẻ vị thành niên tặng thưởng trong hoạt động phát trực tiếp đã được sửa vào tháng 4 năm 2026 thành phân loại theo độ tuổi.
- Có vài chỗ chưa lấy được văn bản gốc, đã được ghi rõ từng chỗ trong nhật ký kiểm chứng. Một chỗ là nền tảng thương mại điện tử rốt cuộc có nhất thiết phải xin EDI hay không, và cơ quan nhà nước có quy định rõ bằng văn bản hay không. Chỗ còn lại là giải thích tư pháp về việc trực tiếp xử lý hành vi kinh doanh không phép dịch vụ văn hóa mạng hoặc dịch vụ nghe nhìn theo tội kinh doanh bất hợp pháp.